تنگی کانال نخاعی (Spinal stenosis) یک وضعیت پزشکی است که در آن کانال نخاعی، یعنی مجرایی که نخاع درون آن قرار دارد، بهطور غیرطبیعی تنگ میشود. این تنگی میتواند در ناحیه گردنی (تنگی کانال نخاعی گردنی) یا ناحیه کمری (تنگی کانال نخاعی کمری) رخ دهد.
تنگی کانال نخاعی معمولاً به دلیل کاهش فضا و افزایش فشار درون کانال نخاعی ایجاد میشود و میتواند علل مختلفی داشته باشد، از جمله:
با افزایش سن، استخوانها ممکن است ضخیمتر شوند و این تغییرات میتواند منجر به تنگ شدن کانال نخاعی شود.
آسیبدیدگی دیسکهای بین مهرهای میتواند باعث ایجاد تنگی کانال نخاعی شود. این آسیب ممکن است ناشی از فشار، التهاب یا صدمات مکانیکی باشد.
وجود تودههایی مانند تومورها یا کیستها در ناحیه کانال نخاعی میتواند باعث کاهش فضای عبور نخاع شود.
علائم تنگی کانال نخاعی ممکن است شامل درد و خستگی در ناحیه درگیر، احساس سوزش یا خمشدگی، احساس تحریک یا مورمور شدن در اندامهای تحتانی مانند پاها، و همچنین کاهش قدرت و حس در این نواحی باشد.
تشخیص این بیماری بر اساس شرح حال بیمار، معاینه جسمانی و انجام روشهای تصویربرداری انجام میشود. این روشها شامل رادیوگرافی، توموگرافی کامپیوتری (CT scan) و تصویربرداری تشدید مغناطیسی (MRI) هستند.
درمان تنگی کانال نخاعی به شدت علائم و علت ایجاد آن بستگی دارد و توسط پزشک تعیین میشود. روشهای درمانی ممکن است شامل تغییرات در شیوه زندگی مانند کاهش وزن، فیزیوتراپی، مصرف داروها برای کاهش التهاب و درد، استفاده از ایسیونها و اپیدورال، و در موارد شدیدتر، جراحی باشد.
درمان تنگی کانال نخاعی معمولاً به دو دسته کلی تقسیم میشود: روشهای غیرجراحی و روشهای جراحی. انتخاب روش درمانی به شدت علائم، علت تنگی کانال نخاعی و وضعیت عمومی بیمار بستگی دارد.
فیزیوتراپی: تمرینات فیزیکی، تمرینات تقویتی و انعطافپذیری، ماساژ و تکنیکهای تنفسی میتوانند به کاهش درد و بهبود عملکرد بدن کمک کنند.
دارودرمانی: استفاده از داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی، داروهای ضد درد، داروهای ضد تشنج و داروهای ضد افسردگی میتواند در کاهش درد مؤثر باشد.
استفاده از ایسیونها و اپیدورال: این روشها ممکن است به تسکین درد کمک کنند.
دیسککتومی: در این روش، بخشی از دیسک آسیبدیده که باعث فشار بر کانال نخاعی شده است، برداشته میشود.
لامینکتومی: در این روش، بخشی از استخوان لامینا برداشته میشود تا فضای بیشتری برای نخاع ایجاد گردد و فشار کاهش یابد.
در برخی موارد، جراحی ترکیبی شامل برداشتن بخشی از دیسک آسیبدیده و بخشی از استخوان لامینا انجام میشود.
